Mmepe emepe emepe gaara achị ụwa ọtụtụ nde afọ gara aga, ka echiche Silurian na-ekwu

Mmepe emepe emepe gaara achị ụwa ọtụtụ nde afọ gara aga, ka echiche Silurian 1 na-ekwu

Ị nwetụla mgbe ị na-eche ma ụdị ọzọ ọ ga-amalite inwe ọgụgụ isi n'ọkwa mmadụ ogologo oge ka ụmụ mmadụ hapụsịrị ụwa a? Anyị ejighi gị n'aka, mana anyị na-eche raccoon mgbe niile n'ọrụ ahụ.

Mmepe emepe emepe gaara achị ụwa ọtụtụ nde afọ gara aga, ka echiche Silurian 2 na-ekwu
Mmepe emepe emepe na-ebi n'ụwa n'ihu ụmụ mmadụ. © Ebe E Si Nweta Foto: Zishan Liu | Enyere ikike site na Dreamstime.Com (Ederede/Azụmahịa Jiri Foto Ahịa)

Ikekwe 70 nde afọ site ugbu a, ezinụlọ nke masked fuzzballs ga-ezukọ n'ihu Mt. Rushmore, na-amalite ọkụ na ha opposable isi mkpịsị aka na-eche ihe e kere eke pịrị ugwu a. Mana, chere otu nkeji, ugwu Rushmore ọ ga-adịru ogologo oge ahụ? Ma gịnị ma ọ bụrụ na anyị aghọọ raccoon?

N'ikwu ya n'ụzọ ọzọ, ọ bụrụ na ụdị nkà na ụzụ dị elu na-achị ụwa gburugburu oge nke dinosaur, ànyị ga-ama ọbụna banyere ya? Ma ọ bụrụ na o meghị, olee otú anyị ga-esi mara na o emeghị?

Ala tupu oge eruo

A maara ya dị ka Silurian Hypothesis (na, ka ị ghara iche na ndị ọkà mmụta sayensị abụghị ndị na-anụ ọkụ n'obi, a na-akpọ ya aha mgbe e gburu Dọkịta Onye kere eke). Ọ na-ekwu n'ụzọ bụ́ isi na ụmụ mmadụ abụghị ụdị ndụ mmetụta uche mbụ malitere n'ụwa anyị nakwa na ọ bụrụ na e nwere ihe ndị e bu ụzọ mee 100 nde afọ gara aga, ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ ihe àmà nile nke ha gaara efuworị ugbu a.

Iji dokwuo anya, ọkà mmụta physicist na onye na-eme nchọpụta bụ Adam Frank kwuru na mpempe Atlantic, "Ọ bụghị mgbe niile ka ị na-ebipụta akwụkwọ na-enye echiche nke ị na-akwadoghị." N'ikwu ya n'ụzọ ọzọ, ha ekweghị na ịdị adị nke mmepeanya oge ochie nke ndị nwe oge na ndị ngwere. Kama nke ahụ, ihe mgbaru ọsọ ha bụ ịchọpụta otú anyị pụrụ isi chọta ihe àmà nke mmepeanya ochie na mbara ala ndị dị anya.

Ọ nwere ike iyi ihe ezi uche dị na ya na anyị ga-agba akaebe nke mmepeanya dị otú ahụ - ka emechara, dinosaur dị adị 100 nde afọ gara aga, anyị makwaara nke a n'ihi na achọpụtala ihe ndị ha na-emepụta. Otú o sina dị, ha nọ ihe karịrị nde afọ 150.

Nke ahụ dị ịrịba ama n'ihi na ọ bụghị naanị afọ ole ma ọ bụ obosara ka mkpọmkpọ ebe nke mmepeanya a pụrụ ichetụ n'echiche ga-adị. Ọ bụkwa banyere ogologo oge ọ dị adị. Ụmụ mmadụ agbasawanyela n'ụwa niile n'ime obere oge dị ịtụnanya - ihe dịka 100,000 afọ.

Ọ bụrụ na ụdị ọzọ mere otu ihe ahụ, ohere anyị nwere ịchọta ya na ndekọ geological ga-adị ntakịrị ntakịrị. Nchoputa nke Frank na onye ode akwukwo ihu igwe ya Gavin Schmidt bu n'obi igosi uzo maka ichota mmepeanya miri emi.

agịga dị n'ime ahịhịa

Mmepe emepe emepe gaara achị ụwa ọtụtụ nde afọ gara aga, ka echiche Silurian 3 na-ekwu
Ugwu nke ahịhịa ahịhịa dị nso na nnukwu Obodo. © Ebe E Si Nweta Foto: Lasse Behnke | Enyere ikike site na Dreamstime.Com (Ederede/Azụmahịa Jiri Foto Ahịa)

Ma eleghị anya, ọ dịghị mkpa ka anyị gwa gị na ụmụ mmadụ enweelarị mmetụta ogologo oge na gburugburu ebe obibi. Plastic ga-erepịa n'ime microparticles nke a ga-etinye n'ime sedimenti maka puku afọ ka ọ na-eweda ala.

Otú ọ dị, ọ bụrụgodị na ha na-anọru ogologo oge, ọ pụrụ isi ike ịchọta stratum ahụ a na-ahụ anya nke rọba. Kama, ịchọ oge carbon na-abawanye na ikuku nwere ike ịmị mkpụrụ karịa.

Ụwa dị ugbu a na oge Anthropocene, nke a na-akọwa site na nchịkwa mmadụ. A na-amatakwa ya site na mmụba na-adịghị ahụkebe nke carbons ikuku.

Nke ahụ apụtaghị na enwere ọtụtụ carbon na ikuku karịa ka ọ dị na mbụ. Paleocene-Eocene Thermal Maximum (PETM), oge okpomọkụ dị oke elu n'ụwa niile, mere nde afọ 56 gara aga.

N'osisi ndị ahụ, okpomọkụ ruru ogo Fahrenheit 70 (ogo 21 Celsius). N'otu oge ahụ, e nwere ihe akaebe na-abawanye ọkwa nke carbon fossil na ikuku - kpọmkwem ihe kpatara ya amabeghị. Mwube carbon a mere n'ime oge nke ọtụtụ narị puku afọ. Nke a ọ bụ ihe akaebe nke mmepeanya dị elu hapụrụ n'oge ochie? Ụwa ọ̀ hụrụ ihe dị otú a n'ezie karịa ihe anyị pụrụ ichetụ n'echiche?

Ozi ọmụmụ ahụ na-adọrọ mmasị bụ na e nwere, n'ezie, usoro a na-achọ maka mmepeanya oge ochie. Naanị ihe ị ga - eme bụ ịgbanye ihe mkpuchi ice maka mkpụmkpụ, mgbawa ngwa ngwa nke carbon dioxide - mana “agịga” ha ga-achọ na nri ahịhịa a ga-adị mfe ịhapụ ma ọ bụrụ na ndị nyocha ahụ amaghị ihe ha na-achọ. .

Nkume a-aza

Na adreesị email gị agaghị bipụtara. Chọrọ ubi na- *

Nkeji edemede
Enwere ike inwe mmepeanya ọzọ dị elu n'okpuru ụkwụ anyị? 4

Enwere ike inwe mmepeanya ọzọ dị elu n'okpuru ụkwụ anyị?

Next edemede
Ihe omimi ọcha nke 'webụ gbara ọchịchịrị' 5

Ihe omimi ọcha nke 'webụ gbara ọchịchịrị'